Nawracające infekcje intymne - jaka może być przyczyna?

Dlaczego infekcje intymne nawracają?

Bardzo często - szczególnie u kobiet - zdarza się, że infekcje układu moczowego czy sromu nawracają pomimo wdrożenia odpowiedniego leczenia. Przyczyn takiej sytuacji może być kilka. Przykłady mogą być następujące:

• zaburzenie naturalnej flory bakteryjnej okolic intymnych, którą tworzą zwłaszcza bakterie kwasu mlekowego Lactobacillus - do takich zaburzeń może dojść np. wskutek zbyt agresywnej higieny okolic intymnych, częstych irygacji pochwy, ciągłego stosowania tamponów i wkładek higienicznych, noszenia mało przewiewnej, syntetycznej bielizny i wiele innych;
• niektóre choroby przewlekłe, w przebiegu których odporność spada, a skład mikroflory bakteryjnej organizmu może się zmieniać - przykładami są choćby cukrzyca, niedoczynność tarczycy, nieswoiste zapalenia jelit czy choroby autoimmunologiczne;
• długotrwała lub częsta antybiotykoterapia - antybiotyki niszczą nie tylko patogenne bakterie odpowiedzialne za wywołanie choroby, ale i te korzystne, które wspierają okolice intymne;
• zmiany hormonalne, które mogą występować na przykład w przebiegu ciąży, menopauzy, andropauzy, chorób endokrynologicznych;
• nieprawidłowa higiena intymna - zwłaszcza mycie wnętrza pochwy, stosowanie bardzo chemicznych i agresywnych kosmetyków lub wręcz przeciwnie, brak higieny;
• aktywność seksualna - częste, przygodne stosunki zwiększają ryzyko infekcji intymnych, podobnie jak brak dbałości w trakcie stosunków analnych, by nie łączyć ich jednocześnie ze stosunkami pochwowymi;
• otyłość i znaczna nadwaga, co generuje stałą wilgoć w okolicach intymnych, a ta sprzyja rozwojowi patogenów chorobotwórczych.

Jak widać, przyczyn może być wiele. Dlatego należy znaleźć, co wywołuje infekcje u danej osoby, by móc temu świadomie i skutecznie przeciwdziałać.

Grzybicze i bakteryjne przyczyny infekcji

Zarówno infekcje grzybicze, jak i bakteryjne, wiążą się z zadziałaniem wyżej wymienionych czynników ryzyka. Jak je jednak rozpoznać i jak leczyć? Infekcje grzybicze są wywołane kolonizacją stref intymnych drożdżakami Candida albicans. Charakterystyczne cechy takich infekcji to:

• gęsta, biała, grudkowata wydzielina, konsystencją przypominająca ser;
• niewielkie natężenie nieprzyjemnego zapachu lub całkowity jego brak;
• wyjątkowo nasilone objawy takie jak świąd i pieczenie okolic intymnych;
• częste zaczerwienienie sromu;
• prawidłowe pH pochwy.

Z kolei infekcje bakteryjne najczęściej wiążą się z nadmiernym rozwojem bakterii beztlenowych i zmniejszeniem liczby pałeczek Lactobacillus. Charakterystyczne cechy takich infekcji to:

• szaro-biała, cienka wydzielina;
• typowy „rybi” zapach, którego intensywność nasila się zwłaszcza po stosunkach seksualnych;
• miernie nasilone objawy takie jak świąd i pieczenie lub nawet całkowity ich brak;
• niewielkie zaczerwienienie sromu lub jego brak;
• podwyższone pH pochwy.

Doświadczony lekarz ginekolog szybko ustali, jaki czynnik chorobotwórczy wywołał infekcję i przepisze odpowiednie leki w kierunku jego eliminacji.

Czynniki ryzyka i styl życia

Czynnikami ryzyka infekcji intymnych, zwłaszcza tymi związanymi ze stylem życia, choć nie tylko, są:

• choroby przewlekłe, zwłaszcza źle kontrolowane;
• ciąża, stosowanie leków antykoncepcyjnych, menopauza;
• przyjmowanie długotrwałe leków takich jak antybiotyki czy glikokortykoidy;
• nowi lub liczni partnerzy seksualni, stosowanie środków plemnikobójczych, współżycie bez odpowiedniej ochrony;
• nieprawidłowa higiena intymna - stosowanie perfumowanych żeli i mydeł, irygacje pochwy bez uzasadnionych wskazań medycznych, zbyt częste mycie okolic intymnych;
• ciasna, nieprzewiewna bielizna lub bielizna z materiałów syntetycznych;
• dieta bogata w cukry proste;
• nadwaga i otyłość;
• palenie papierosów;
• przewlekły, silny stres;
• picie alkoholu w nadmiarze;
• niedobór snu.

W dużej mierze jesteśmy w stanie samodzielną modyfikacją stylu życia zapobiegać nawrotom infekcji intymnych. Jeśli jednak już się pojawią, warto skonsultować się z lekarzem, by profesjonalnie i bezpiecznie je wyleczyć.

Czy partner również powinien się leczyć?

Nie w każdej sytuacji partner wymaga leczenia - nie jest ono zalecane na przykład przy infekcjach grzybiczych, gdy partner nie wykazuje żadnych objawów. Wskazaniem do diagnostyki jest wystąpienie u niego zaczerwienienia żołędzi, świądu lub pieczenia, białego nalotu, bólu podczas oddawania moczu lub współżycia. W przypadku bardzo częstych nawrotów infekcji u kobiety lekarz może indywidualnie rozważyć ocenę i ewentualne leczenie partnera.

Jednak w przypadku zakażeń takich jak chlamydia, rzeżączka, rzęsistkowica czy kiła leczenie partnera lub partnerów seksualnych jest konieczne, nawet jeśli nie mają objawów. Pozwala to zapobiec ponownemu zakażeniu i dalszemu szerzeniu się infekcji.

Jak wygląda diagnostyka i leczenie?

Najczęściej leczenie infekcji intymnych skupia się na odpowiedniej farmakoterapii - na przykład na stosowaniu antybiotyków (przy infekcjach bakteryjnych) lub leków przeciwgrzybiczych (przy kandydozach). Leki te mogą mieć zarówno formę doustną, jak i dopochwową. Należy również szczególnie dbać o prawidłową higienę okolic intymnych i unikanie wszystkich wymienionych wcześniej czynników ryzyka.

Opieka ginekologiczna w Salve - kiedy warto udać się do specjalisty?

Ginekolodzy w Salve obejmują pacjentki kompleksową opieką zarówno w trakcie diagnostyki, jak i całego procesu leczenia infekcji intymnych. Świadczone usługi to między innymi:

• porady specjalistyczne z zakresu ginekologii i położnictwa;
• rozmazy mikrobiologiczne;
• cytologia onkologiczna;
• kolposkopia;
• badania histopatologiczne;
• szczepienia przeciwko HPV;
• leczenie stanów zapalnych narządu rodnego i układu moczowego;
• diagnostyka nieprawidłowych krwawień, zatrzymania miesiączki, mięśniaków, torbieli, polipów, guzów, przerostów śluzówki jamy macicy (endometrium);
• monitorowanie wpływu terapii hormonalnej na śluzówkę jamy macicy;
• program badań prenatalnych;
• regularne kontrole ginekologiczne.

W przypadku infekcji warto udać się do ginekologa, gdy objawy mają tendencję do częstego nawracania, utrzymują się pomimo wdrożonego leczenia, są uciążliwe i uniemożliwiają komfortowe życie, a także gdy ciągle pojawiają się nowe objawy. Zawsze lepiej jest skontrolować stan zdrowia intymnego, niż zbagatelizować problem wymagający terapii.

Bibliografia

1. https://salve.pl/poradnie-dla-doroslych/ginekolog.
2. Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Kraków 2006.
3. Stojko R., Sieroszewski P., Położnictwo i Ginekologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2026.