Osteotomie - czyli jak przekształcić układ kostny

W skrócie:

• Osteotomia jest inwazyjnym zabiegiem operacyjnym, umożliwiającym modelowanie struktur kostnych.
• Ma szerokie zastosowanie - zarówno pod względem wieku Pacjenta, jak i operowanych partii ciała.
• Najczęściej wykonywanym zabiegiem osteotomii jest osteotomia podkolanowa.
• Osteotomię zaleca się osobom młodym i aktywnym fizycznie, podczas gdy endoprotezoplastykę wykonuje się częściej u starszych Pacjentów.
• Kluczowym etapem po zabiegu osteotomii jest rehabilitacja.

Spis treści:

Na czym polega osteotomia?

Osteotomia to zabieg operacyjny wykonywany w Szpitalu Salve, który umożliwia korekcję kości Pacjenta poprzez jej cięcie i przekształcanie, najczęściej wykorzystywany do korekcji osi mechanicznej uszkodzonego stawu bądź do skracania lub wydłużania zdeformowanej kości.
Pozwala poprawić biomechanikę stawu, zmniejszyć dolegliwości bólowe, odciążyć uszkodzone części, co z kolei sprzyja regeneracji. U osób w podeszłym wieku osteotomia stawu kolanowego może być procedurą niejako odraczającą implantację endoprotezy.
Nasz zespół specjalistów wykonuje ten zabieg u osób dorosłych, a jedną z najczęściej wykonywanych rodzajów tego zabiegu jest osteotomia podkolanowa.

Jakie są wskazania do osteotomii?

Wskazania do osteotomii mogą być różnorodne, wiele jest również rodzajów samego zabiegu operacyjnego, dlatego każdy przypadek lekarz ortopeda ocenia indywidualnie na podstawie badań RTG i tomografii komputerowej.
Przykładowo, podstawowymi wskazaniami do wykonania osteotomii stawu skokowego są zmiany zwyrodnieniowe w obrębie stawu, uniemożliwiające prawidłowe poruszanie stopą i zachowanie jej biomechaniki, stopa koślawa lub końsko-szpotawa, płaskostopie, osteofity (czyli narośla/dzioby kostne) w obrębie stawu skokowego lub wszelakie uszkodzenia chrząstki stawowej i struktur kostnych (np. wskutek kontuzji i urazów mechanicznych).

Jakie są wskazania do osteotomii?

Osteotomia i endoprotezoplastyka (wszczepienie endoprotezy) to dwa różne sposoby leczenia chorób i deformacji stawów. Osteotomia jest zwykle rekomendowana Pacjentom młodszym i aktywnym, u których zmiany zwyrodnieniowe nie są jeszcze bardzo zaawansowane. Jej celem jest zachowanie własnego stawu i opóźnienie konieczności wszczepienia endoprotezy.
Endoproteza natomiast jest rozwiązaniem stosowanym najczęściej u Pacjentów z zaawansowanymi zmianami zwyrodnieniowymi, silnym bólem i znacznym ograniczeniem ruchomości stawu. W takim przypadku zachowanie własnej struktury stawu nie daje już oczekiwanych efektów.
Decyzja o wyborze metody leczenia zawsze podejmowana jest indywidualnie, na podstawie wieku Pacjenta, stopnia zaawansowania choroby, stylu życia oraz oczekiwań co do efektów terapii. By skonsultować się z lekarzem ortopedą, umów się na wizytę.

Rodzaje i przykłady osteotomii

Istnieje wiele różnych rodzajów osteotomii. Te w obrębie kończyn obejmują na przykład:

• Osteotomia podkolanowa (kości piszczelowej)
• Osteotomia nadkolanowa (kości udowej)
• Osteotomia nadwięzadłowa
• Osteotomie stopy (np. korekcja palucha koślawego, palców bądź płaskostopia)
• Osteotomie wydłużające/skracające kończyny
• Osteotomie korekcyjne osi kończyny

Lekarze specjaliści wykonują również osteotomie otwarte (tzw. open wedge), które polegają na rozwarciu kości i wypełnieniu jej materiałem; osteotomie zamknięte (closed wedge), które opierają się na wycięciu klina kostnego; osteotomie dwupoziomowe, które polegają na jednoczesnej korekcji kości udowej oraz kości piszczelowej.

Przebieg osteotomii krok po kroku

Osteotomia to zabieg chirurgiczny wykonywany w warunkach bloku operacyjnego. Po zastosowaniu odpowiedniego znieczulenia lekarz ortopeda dokonuje precyzyjnego przecięcia kości w zaplanowanym miejscu, tak aby skorygować jej ustawienie. Następnie kość jest ustawiana w nowej, prawidłowej pozycji, co pozwala na lepsze rozłożenie obciążeń w stawie i zmniejszenie dolegliwości bólowych.
Ustabilizowanie kości odbywa się przy użyciu specjalnych płyt, śrub lub innych implantów ortopedycznych.

Osteotomia nadwięzadłowa w Salve Medica

Osteotomia nadwięzadłowa, często utożsamiana z wysoką osteotomią kości piszczelowej jest jednym z wachlarza zabiegów oferowanych w Salve Medica. Dzięki przecięciu i kształtowaniu kości piszczelowej w jej górnej części, możliwe jest skorygowanie osi kończyny, poprawa mechaniki stawu oraz ochrona chrząstki przed dalszym niszczeniem.
W plecówce, Pacjent pozostanie pod opieką sztabu specjalistów, którzy zadbają o to, by zabieg odbył się sprawnie, a sam Pacjent - by czuł się komfortowo, swobodnie i jak zawsze - otoczony troską.
W większości przypadków, Pacjent pozostanie w szpitalu na 1-2 doby. Pełny powrót do sprawności może trwać około 3-4 miesiące, jednak rehabilitacja - ćwiczenia samodzielne, spotkania z fizjoterapeutą, zabiegi - może trwać dłużej.

Czy osteotomia jest bolesna? Znieczulenie i komfort Pacjenta

Sam zabieg osteotomii jest bezbolesny, ponieważ wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym lub regionalnym (np. podpajęczynówkowym). Pacjent nie odczuwa bólu w trakcie operacji.
Po zabiegu mogą pojawić się dolegliwości bólowe, co jest naturalną reakcją organizmu na interwencję chirurgiczną. Są one jednak skutecznie kontrolowane za pomocą odpowiednio dobranych leków przeciwbólowych. Personel medyczny monitoruje komfort Pacjenta i w razie potrzeby modyfikuje leczenie przeciwbólowe, tak aby okres pooperacyjny był jak najmniej uciążliwy.

Rehabilitacja po osteotomii

Należy pamiętać, że podobnie jak w przypadku większości zabiegów z dziedziny ortopedii, rehabilitacja przedoperacyjna Pacjenta jest niemal równie istotna, jak usprawnianie po zabiegu. W tygodniach poprzedzających operację Pacjent powinien wykonywać ćwiczenia usprawniające i ogólnokondycyjne, które pomogą przyspieszyć powrót do stanu funkcjonalnego sprzed zabiegu. Wskazana jest również nauka chodzenia o kulach.
Po operacji, głównym celem współpracy z fizjoterapeutą zespołu Salve Medica będzie uzyskanie pełnego zakresu ruchomości stawu kolanowego, odbudowa siły mięśniowej i przywrócenie czucia głębokiego w obrębie operowanego obszaru.
Rehabilitacja po osteotomii to długofalowy, wieloetapowy proces trwający od 3 do 6 miesięcy. Kluczowe są: systematyczność, cierpliwość oraz praca zarówno własna, jak i z fizjoterapeutą.