Refleksoterapia – jak wpływa na zdrowie i samopoczucie?

Czym jest refleksoterapia i na czym polega?

Refleksoterapia to niekonwencjonalna metoda holistyczna polegająca na uciskaniu specyficznych punktów (tak zwanych refleksów) zlokalizowanych na stopach, dłoniach i twarzy. Odpowiadają narządom wewnętrznym i systemom w ciele. Pobudza się je w celu stymulacji procesów samoleczenia, poprawy przepływu energii, redukcji stresu i przywrócenia równowagi organizmu. Historia metody sięga tysięcy lat wstecz, a jej popularność nie maleje również dzisiaj.

Na przestrzeni lat wielokrotnie badano i analizowano wpływ refleksoterapii na ogólne zdrowie fizyczne i psychiczne. Cleveland Clinic (oraz wiele innych placówek medycznych lub badawczych) podkreśla, że brakuje wysokiej jakości badań, które jednoznacznie potwierdzałyby skuteczność refleksoterapii ponad efekt placebo lub masaż. Mimo to wiele osób odczuwa realną poprawę samopoczucia i redukcję stresu, a co więcej, obserwuje się poprawę stanu zdrowia w przebiegu niektórych chorób przewlekłych. 

Jeśli wiemy już z teorii, co to jest refleksoterapia, warto też się dowiedzieć, na czym dokładnie polega. W jej przebiegu terapeuta stosuje różne techniki nacisku, przesuwania i masowania punktów znajdujących się na stopach, dłoniach lub uszach. Robi to z różnym nasileniem ucisku oraz w różnym tempie, dopasowując terapię do indywiualnych potrzeb osoby masowanej. Cały zabieg powinien trwać od 30 do 90 minut, zależnie od wielkości opracowywanego obszaru. Refleksoterapia jest bezbolesna, wręcz przeciwnie - sprawia wiele przyjemności.

Jakie korzyści zdrowotne daje refleksoterapia?

Co daje refleksoterapia? Według tradycyjnej medycyny chińskiej stres i napięcie blokują przepływ energii życiowej. Celem refleksoterapii jest więc odblokowanie tego przepływu i tym samym oddziaływanie na organizm jako całość oraz na poszczególne jego układy. Najistotniejsze korzyści omawianego zabiegu można przedstawić następująco:

• zmniejszenie poziomu stresu oraz napięcia fizycznego i psychicznego - refleksoterapia ma działanie uspokajające, odpręża, pomaga odnaleźć wewnętrzną równowagę;
• łagodzenie lęku - refleksoterapia jest stosowana między innymi w leczeniu stanów lękowych, zaburzeń zachowania i depresji. Przeciwdziała przewlekłemu zmęczeniu i dodaje energii;
• zmniejszenie dolegliwości bólowych - odpowiednie uciskanie punktów refleksologicznych może wyraźnie zmniejszać bóle głowy (w tym migreny), bóle pleców, bóle miesiączkowe, przewlekłe bóle różnego pochodzenia oraz bóle pooperacyjne;
• poprawa jakości snu - refleksoterapia może regulować syntezę hormonów, w tym tych odpowiadających za zasypianie. Sam fakt jej działania uspokajającego i tonizującego pośrednio wpływa na dobry sen;
• poprawa krążenia - refleksoterapia może wspierać lepszy przepływ krwi i limfy, co sprzyja regeneracji i odprężeniu. Dodatkowo dzięki temu zmniejsza uczucie zimnych dłoni i zimnych stóp oraz w pewnym stopniu normalizuje ciśnienie;
• wspieranie trawienia - zgodnie z założeniami medycyny chińskiej, odpowiednie uciskanie punktów odpowiadających poszczególnym narządom wewnętrznym może wspierać ich czynność;
• poprawa samopoczucia - jest to metoda niezwykle przyjemna, z której czerpiemy ogrom satysfakcji. 

Po jakim czasie widać efekty po refleksoterapii? Tak naprawdę niektóre (poprawa samopoczucia, rozluźnienie, złagodzenie bólu) mogą być widoczne już po pierwszej sesji. Jednak w wielu przypadkach, zwłaszcza przy przewlekłych dolegliwościach, rekomenduje się odbycie całej serii zabiegów dobieranych liczbą i częstotliwością indywidualnie, by zauważyć maksymalny efekt terapeutyczny. 

Najczęstsze obszary ciała objęte refleksoterapią

To, na co pomaga refleksoterapia, zależy w dużej mierze od opracowywanych punktów i okolic ciała. Zdecydowanie najczęściej są to stopy, które mają na swoich podeszwach niezmiernie dużo zakończeń nerwowych. Dlatego też dla wielu osób samo masowanie stóp jest tak przyjemne. Według medycyny chińskiej stopy zawierają mapę odpowiadającą całemu ciału — prawa stopa odpowiada prawej stronie ciała, a lewa lewej. Dla przykładu w znacznym skrócie mapa ta prezentuje się następująco:

• palce – głowa, zatoki;
• śródstopie – płuca, serce;
• środkowa część stopy – żołądek, trzustka, wątroba;
• pięta – nerki, jelita, układ rozrodczy.

Inne obszary ciała, które również skutecznie można opracowywać refleksoterapią, to dłonie (punkty refleksologiczne na dłoniach odpowiadają tym samym narządom co na stopach, ale są mniej wrażliwe, w efekcie czego zwykle stosuje się je jako uzupełnienie terapii, a nie jej podstawę) oraz uszy (służą redukcji stresu, łagodzeniu bólu, wspieraniu równowagi układu nerwowego).

Refleksoterapia a stres i samopoczucie

Właściwe ciskanie punktów na stopach, dłoniach lub uszach pomaga obniżyć poziom stresu, co poprawia funkcjonowanie całego organizmu. W dzisiejszych czasach na stres narażony jest każdy człowiek, dlatego też warto systematycznie poddawać się tego typu zabiegom odprężającym i terapeutycznym. Przewlekły stres jest potwierdzonym czynnikiem ryzyka licznych chorób cywilizacyjnych, w tym depresji, miażdżycy, nadciśnienia tętniczego, zaburzeń jelitowych.

Według Darwyn Health refleksoterapia może zmniejszać objawy lęku i niepokoju, wspierając równowagę emocjonalną i poczucie spokoju. Refleksoterapia pomaga wyciszyć ośrodkowy układ nerwowy, co w rezultacie ułatwia zasypianie i poprawia jakość snu — a to bezpośrednio przekłada się na lepsze samopoczucie.

Kiedy warto skorzystać z refleksoterapii w Salve?

Zabiegi refleksoterapii są wykonywane przez doświadczonych i przeszkolonych specjalistów również w placówkach medycznych Salve w Łodzi. Podstawowe wskazania do takich zabiegów obejmują między innymi:

• bóle stawów, także w przebiegu chorób reumatycznych, choroby zwyrodnieniowej i przeciążeń;
• zaburzenia snu, w tym bezsenność i sen przerywany;
• przeciążenia mięśni, nadmierna aktywność fizyczna, ciężka praca fizyczna, zawodowe uprawianie sportu;
• problemy z kręgosłupem, w tym dyskopatie i rwy kulszowe;
• wzmożone napięcie mięśniowe, uczucie spiętych mięśni;
• przewlekłe dolegliwości bólowe, np. ból głowy, ból karku, bóle stóp, bóle brzucha, bolesne miesiączkowanie;
• entezopatie, w tym ostroga piętowa, łokieć tenisisty czy zapalenia ścięgien;
• problemy trawienne.

Oczywiście nie zawsze wskazana jest tego typu forma leczenia. Dlatego tak mocno podkreśla się znaczenie konsultacji ze specjalistą, który przebada i zakwalifikuje pacjenta do refleksoterapii, oczywiście po wykluczeniu wszelkich przeciwwskazań zdrowotnych do tego. Na refleksologię można uczęszczać również nie zmagając się z chorobami czy problemami zdrowotnymi, lecz wyłącznie w celu relaksu i odprężenia, na przykład po ciężkim dniu.

Bibliografia

1. Tse H., Refleksoterapia w praktyce, Wydawnictwo Vital, Białystok 2017.
2. Sidzina M., Refleksoterapia w praktyce terapeutycznej, 1/2020.