Wapń zjonizowany met. ISE (ICD-9: O75)
Na czym polega badanie?
Badanie poziomu wapnia zjonizowanego polega na oznaczeniu aktywnej, tzw. wolnej frakcji wapnia we krwi. To właśnie ta forma pierwiastka uczestniczy bezpośrednio w wielu kluczowych procesach zachodzących w organizmie – m.in. w pracy serca, skurczach mięśni, krzepnięciu krwi oraz w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego i hormonalnego.
Wapń zjonizowany stanowi około połowę całkowitej puli wapnia w organizmie i najlepiej odzwierciedla aktualny stan gospodarki wapniowej. Dlatego w niektórych przypadkach jego oznaczenie daje dokładniejsze informacje niż pomiar wapnia całkowitego.
Kiedy warto wykonać badanie?
Oznaczenie wapnia zjonizowanego jest szczególnie przydatne w diagnostyce i monitorowaniu:
- chorób kości, nerek oraz układu pokarmowego,
- zaburzeń rytmu serca i innych chorób kardiologicznych,
- nieprawidłowości w pracy układu nerwowego (np. drgawek, zaburzeń świadomości),
- stanów, w których poziom wapnia całkowitego może być zafałszowany, np. w ciąży, u noworodków, po przetoczeniach krwi, przy zaburzeniach poziomu białek lub w przypadku niewydolności nerek i nadczynności przytarczyc.
Co mogą oznaczać nieprawidłowe wyniki?
Niedobór wapnia (hipokalcemia) może prowadzić do: bolesnych skurczów mięśni (tężyczki), drgawek, spadków ciśnienia tętniczego, zaburzeń rytmu serca, dolegliwości ze strony układu pokarmowego, a także zaburzeń świadomości.
Nadmiar wapnia (hiperkalcemia) może objawiać się: osłabieniem, utratą apetytu, zaburzeniami psychicznymi, powstawaniem kamieni nerkowych,a w dłuższym czasie – odkładaniem złogów wapnia w różnych narządach.
Jak przygotować się do badania?
Badanie najlepiej wykonać rano, między godziną 7:00 a 10:00. Zgłoś się na czczo – ostatni posiłek zjedz poprzedniego dnia około godziny 18:00. Przed pobraniem odpocznij co najmniej 10 minut, aby wyniki były wiarygodne.